تزریق نقدینگی به سازمان‌های پروژه محور در شرایط اقتصادی کشور

بودجه‌بندی مالی
بودجه‌بندی مالی پروژه در شرایط تحریم و تسعیر نرخ ارز
تیر ۱۱, ۱۳۹۸
برنامه زمان‌بندی
برنامه زمان‌بندی پروژه و چگونگی پیاده‌سازی برنامه اجرائی
تیر ۱۸, ۱۳۹۸
نمایش همه

تزریق نقدینگی به سازمان‌های پروژه محور در شرایط اقتصادی کشور

تزریق نقدینگی

چکیده

تزریق نقدینگی یکی از عوامل تأثیرگذار جهت تعالی سازمان‌های پروژه‌ محور، گام مهمی در تبیین اجزا و فرآیندهای مدیریت پروژه و بهبود و تعالی جنبه‌های گوناگون مدیریت پروژه در سازمان‌های پروژه محور خواهد بود.

دیدگاه این مقاله در خصوص سازمان‌های پیمانکاری است و سعی شده است در ارائه راهکار مزایایی اقدام به نفع این‌گونه سازمان‌ها مدنظر قرار گیرد.

در نقطه مقابل شرایط عمومی و خصوصی پیمان که تمام موارد در اختیار کارفرما و تقریباً تمامی الزامات، شرایط، تعهدات و ریسک‌های پروژه به سمت پیمانکار نشانه گرفته‌شده است – به‌اصطلاح کارفرما« می‌تواند» و پیمانکار «باید »؛ در متن شرایط عمومی پیمان به‌دفعات دیده می‌شود.

مقدمه

جهان هرلحظه در حال تحول است. هر سازمانی برای پیشرفت و بقا محکوم‌ به تغییر است.لازمه ماندگاری و پیشرفت در فضای موجود، نوآوری و تحول سازمانی است.

آنچه از سیر عظیم تغییرات سرسام‌آور به ذهن انسان متبادر می‌شود، ایجاد به‌موقع تغییرات سازمانی برای سازگاری هرچه بیشتر با این تحولات است.

در حال حاضر با حجم بسیار زیادی از شرکت‌های پیمانکار مواجه هستیم که به‌اصطلاح در این وضعیت و فشار اقتصادی گیج شده و در اتخاذ استراتژی و مدیرت تزریق نقدینگی مستأصل و به‌صورت بسیار خوش‌بینانه، حداقل قاطع نیستند.

اما راهکار چیست و با حجم زیاد و در کنار تنوع زیاد‌تر قرارداد‌ها و پروژه‌های هر سازمانی، چه راهکار و نسخه مفید و تقریباً یکتا می‌توان پیچید که در مواجه با این شرایط، ریسک و هزینه‌های حداقلی داشته باشند.

پرواضح است در کوچه و بازار همه صحبت از نرخ ارز و تورم و … می‌کنند، مطمئن باشید به همین میزان و چه‌بسا با حجم بیشتری در سازمان‌های پروژه محور این سؤال پیش می‌آید که سرانجام سازمان و پروژه‌های فعال و غیرفعال چه خواهد شد.

موارد اشاره‌ شده در ذیل برحسب شرایط هر پروژه و چگونگی تعامل کارفرما و پیمانکار قابل‌انعطاف خواهد بود (منتشرشده در وبسایت مدیر پروژه)

تأثیر تزریق نقدینگی بر چگونگی تکمیل پروژه

مدیریت تزریق نقدینگی

تصمیم‌گیری در خصوص تکمیل پروژه‌های بالای ۹۰% با اولویت تزریق نقدینگی به آن‌ها در راستای آزادسازی ضمانت‌نامه‌ها و مبالغ حسن انجام کار – اگرچه در مقابل هزینه‌هایی که انجام می‌گردد – مبلغ صورت ‌وضعیت قابل تحقق، متصور نیست اما آزادسازی بخشی از مبالغ و ضمانت‌نامه و عدم پرداخت کارمزد ضمانت‌نامه‌ها، خود درآمد برای سازمان محسوب می‌گردد.

تزریق نقدینگی

تزریق نقدینگی

بنابراین در این خصوص دیدگاه هزینه‌ کردن در قبال دریافت درآمد را کنار بگذارید و با تزریق نقدینگی این پروژه‌ها را تکمیل کنید تا هزینه‌های چارت سازمانی در کارگاه و دفتر اصلی صفر گردد.

سیستم مالی انقباضی

به سیستم مالی پروژه پول پرداخت نشود مگر اینکه تراز مالی آن مثبت بوده و یا در تقابل کار در مقابل صورت‌وضعیت، اسناد دریافتی موجه از کارفرما داشته باشیم.

تعهدات مالی

سیستم مالی

تزریق نقدینگی به پروژه‌های نیمه کار درصورتی‌که اطلاع داریم؛ کارفرما توان پرداخت تعهدات مالی تا حداقل به میزان بازه زمانی نصف دوره مالی را ندارد، اشتباه است.

تصمیم گیری عاجل

در این بازه زمانی باید در سه رأس تصمیم‌گیری شود که شامل:

  • دقت
  • سرعت
  • صحت

رأس سرعت تصمیم‌گیری را حائز اهمیت‌تر انگاشت (این موضوع مهم به‌منزله عدم توجه به ابعاد دقت و صحت تصمیم‌گیری نیست، بلکه منظور توجه بیشتر به رأس سرعت تصمیم‌گیری است).

عدم تصمیم‌گیری سریع در خصوص توقف کامل پروژه‌هایی که سودآوری نداشته و بودجه‌بندی و تزریق نقدینگی آن‌ها معیوب و بیمار است،به‌مثابه متضرر شدن در تمامی جهات است(ضرب‌المثل: هم پیاز را خورد، هم چوب را خورد و هم پول را داد).

تزریق نقدینگی

مدیرت هزینه‌ها

به‌عنوان‌مثال پروژه‌ای در سازمانی به مدت چهار یا پنج ماه معلق بود و گاهی اوقات مبلغ بسیار ناچیزی به پروژه تزریق می‌شد و بلافاصله پس از تزریق نقدینگی کارفرما جلسه‌ای برگزار می‌کرد که در خصوص مبلغ تزریق‌شده از پیمانکارش کار بخواهد.

پول می‌آمد ولی کار انجام نمی‌شد؟! چرا؟

چون تمام پول صرف حقوق و دستمزد و سایر هزینه‌های سربار کارگاه می‌شد که هیچ کاری انجام نداده بودند، ولی هزینه داشتند؛ کل پول وارد سرفصل هزینه می‌شد و اصلاً وارد فاز اجرایی نمی‌شد.

جالب‌تر این بود که این فرایند بیش از سه بار تکرار شد؛ درنهایت تصمیم گرفتند که پروژه حالت تعلیق پیدا کند تا کارفرما افق تأمین مالی صحیح نقدینگی با میزان مدنظر در برنامه را مشخص و شفاف نماید – متقاعد کردن کارفرما در پذیرش این موضوع بدون ایجاد چالش فی‌مابینی، سخت و البته در شرح وظایف تعریف‌شده مدیران پروژه است.

بررسی مدارک لایحه تأخیرات زمانی و مالی

تولید مدارک کلیم و ادعای مالی

زمانی که این شرایط در پروژه رخ دهد،ستاد به‌واسطه حجم پایین عملیات اجرایی تا حدی بهبود می‌یابد؛ می‌توانید از این فرصت استفاده کنید و به تولید اسناد محکم اضافه‌کاری و کلیم و … بپردازید.

تعهدات مالی

اسناد دعاوی و کلیم

جالب است بدانید در شرایطی که کارفرماهای پروژه در خصوص تزریق نقدینگی در نوک پیکان قرار می‌گیرند، خیلی راحت‌تر و البته سریع‌تر این قبیل اسناد شما رو تائید می‌کنند.

درست است که این اسناد در حال حاضر برای شما پول نخواهند شد، اما در تراز مالی شما ثبت می‌گردد.

در این شرایط از تهیه و تدوین و دفاع و درنهایت تثبیت اسناد مالی مازاد بر شرح تفصیلی خدمات قراردادی خود غافل نباشید؛ تردید نداشته باشید وقتی شرایط ایده‌آل شود همه افراد نسبت به نتیجه کار و هزینه‌هایی که شما متحمل شده‌اید ابراز بی‌اطلاعی می‌کنند و باید دنبال فردی باشید که اسناد مربوطه شمارا به تأیید برساند.

مغایرت گیری مالی

در این بازه زمانی بسیار کارآمد خواهد بود، حجم زیادی از خدمات ارائه‌شده به پیمانکار از سوی کارفرما که در مغایرت گیری مالی استخراج می‌شود، در این شرایط قابل‌چشم‌پوشی و یا حداقل قابل تهاتر با انباشت تعهدات مالی خواهد شد.

بررسی عوامل تأثیرگذار در کنترل تزریق نقدینگی

حذف گروه‌های امانی

اگر در این شرایط هنوز در کارگاه گروه‌های امانی دارید،فوراً نسبت به تسویه‌حساب و جایگزینی آن‌ها با پیمانکاری دست‌دوم اقدام کنید.

شناسایی عوامل موثر

شناسایی عوامل سودآور و ضرر آور قراردادی و تلاش سازمان در جهت الویت قراردادن اجرایی مفاد و فعالیت‌های اجرایی سودآور.

آماده‌سازی و یکپارچگی

تهیه بانک ماشین‌آلات، متریال، مصالح و نیروی انسانی در راستای یکپارچگی و کاهش سرفصل هزینه‌هایی که در یک پروژه غیرفعال است

تزریق نقدینگی

یکپارچگی در فعالیت‌ها

اما در پروژه نزدیک به خود می‌تواند فعال باشد.

شناسایی محرک­های اصلی هزینه

هر مدیر در این شرایط اولین تصمیمی که باید اتخاذ کند، تعدیل نیرو است؛ این تصمیم اشتباه نخواهد بود (البته در آینده در این زمینه توضیح خواهیم داد) اما باید تحلیل کرد که محرک‌های اصلی هزینه چه مواردی هستند.

تزریق نقدینگی

هزینه‌یابی بر مبنای فعالیت

به‌عنوان‌مثال پروژه‌ای در بندرعباس، مدیر پروژه بنا بر گفته‌های خودش با تعدیل هفت نفر از نیروهای ستاد باعث کاهش هزینه‌ها شده بود اما در همان زمان بیل مکانیکی با اجاره ماهیانه A میلیون تومان در حال درآمدزایی ماهیانه نصف A تومان بود که اصلاً دیده نمی‌شد.

بنابراین در گام اول قبل از تعدیل نیرو محرک‌های هزینه‌دار در کارگاه‌ را شناسایی کنید؛از مدیریت و کاهش هزینه‌های مربوط به آن‌، ماشین‌آلات سبک در اختیار ستاد و هزینه‌های مازاد تجهیز کارگاه مستمر غافل نشوید.

فشرده‌سازی شرح وظایف

وقتی پروژه‌ها از حالت استاندار خود خارج می‌شوند، حجم فعالیت‌ها و مسئولیت‌های بخش زیادی از نفرات چارت کم خواهد شد؛ در این حالت می‌توان از فشرده‌سازی فعالیت‌های ستاد و تبدیل سازمان پروژه محور به ماتریسی ضعیف یا قوی بهره‌مند شد.

تعهدات مالی

فشرده‌سازی و بهینه‌سازی

به‌عنوان‌مثال دفتر فنی مستقل مربوط به یک پروژه می‌تواند چند پروژه دیگر را هم‌زمان راهبری کند.

این موضوع مهم قابل‌انتقال به شخص مدیریت پروژه نیز می‌شود.

اهمیت چارت سازمانی

متأسفانه سازمان‌ها در شرایط ایده‌آل و زمانی که با انبوه تزریق نقدینگی به پروژه‌ها مواجه هستند؛ نسبت به استخدام بی‌رویه نفرات ستاد (دفاتر اصلی و کارگاه) اقدام می‌کنند.

تزریق نقدینگی

چارت سازمانی سبک و پویا

سازمان به این شیوه عادت کرده سپس در زمانی که تزریق نقدینگی امکان پذیر نباشد؛بدون ضرر و زیان به چهارچوب سازمان قادر به تعدیل در چارت آن نخواهد بود.

راهکار برون‌رفت از این معضل بالأخص با شرایط مدنظر در این مقاله، فشار به مدیران پروژه و یا حتی مدیران رده میانی برای لاغر کردن چارت بدون تغییر در تعهدات است.

توصیه‌ها

  1. از فرمول‌ها و راهکارهای ارائه‌شده در مقاله نسبت مجاز نیروهای انسانی مستقیم به غیرمستقیم بهره بگیرید.
  2. موارد به تفکیک در مقاله‌ها و مطالب خاص خود قابل ارجاع خواهد بود.
  3. موارد نیاز به تعامل بسیار قوی مدیران پروژه با کارفرما دارد.
  4. برخی از بندها در قبال کسب امتیاز از کارفرما، قابل تهاتر با بند دیگر می‌باشد.

نتیجه‌گیری

سازمان پروژه‌ محور بسیار فراتر از به‌کارگیری گروه‌ها در انجام پروژه‌هاست.لازمه این کار طراحی مجدد سازمان است.

درواقع آنچه یک سازمان را به‌عنوان یک سازمان پروژه محور متمایز می‌کند آن است که این سازمان‌ها خود را پروژه محور دانسته و سیاست‌ها و روش‌های انجام کار، فرهنگ‌سازمانی، مدیریت تزریق نقدینگی و استراتژی خود را به سمت عملکردهای مرتبط با مدیریت پروژه سوق می‌دهند.

مدیران سازمان‌های عصر کنونی و آینده نه‌تنها باید در برابر محیط متغیر سازگار باشند بلکه باید توانایی تشخیص مشکلات و به‌کارگیری برنامه‌های تغییر را دارا باشند.

نقایص موجود در مدیریت تزریق نقدینگی در تکمیل هر یک از استانداردهای تعریف‌شده در ساختار پروژه محور منجر به شکست یا لغو پروژه قبل از اتمام کار خواهد شد.

دیدگاه بگذارید

avatar
  Subscribe  
مطلع شدن از
ثبت نام دوره رایگان
بیش از ۹۰ دقیقه مطلب آموزشی کاربردی
مدرسان
از ۳ مدرس متخصص بیاموزید
کاملاً عملی
درک فضای کار واقعی
ارائه راهکار
راهی برای خروج از فضای خشک تئوریکال و نظری
ثبت نام در دوره کارآموزی مجازی مدیر پروژه
فقط کافیست فرم زیر را کامل کنید
ثبت نام در دوره کارآموزی مجازی مدیر پروژه
فقط کافیست فرم زیر را کامل کنید
برای عضویت در خبرنامه، لطفا اطلاعات زیر را تکمیل نمایید
یا با زدن بر روی دکمه زیر به کانال تلگرام ما بپیوندید
عضویت در کانال تلگرام
تایید ایمیل
کاربر گرامی هم اکنون ایمیلی برای شما ارسال می گردد. لطفا جهت تکمیل فرآیند عضویت، آن را تایید کنید.
برای دانلود کافی است نام و ایمیل خود را وارد نمایید:
ارسال لینک دانلود
کاربر گرامی! هم اکنون ایمیلی برای شما ارسال گردید. لطفا جهت دانلود فایل مزبور، به آدرس ایمیل خود مراجعه نمایید.
در بخش مقالات مطالب مفیدی قرار دارد. پیشنهاد می کنم به آنجا هم مراجعه نمایید.
برای دانلود فایل
فقط کافیست فرم زیر را کامل کنید
صفحه
خوب است بدانید این مقاله هم در سایت منتشر شده:
کافی است دکمه «انتقال به صفحه» را بزنید.
دوره رایگان کارآموزی مجازی مدیر پروژه
اگر میخواهید از فضای خشک دانشگاهی فاصله بگیرید و دنیای واقعی یک مهندس در محیط کار را تجربه کنید، کافیست نام و ایمیل خود را وارد کنید